Nhưng nếu đặt những vụ cháy riêng lẻ cạnh tổng số phương tiện đang sử dụng, câu chuyện lại không hoàn toàn giống những gì người dùng thường nhìn thấy. Nhiều bộ dữ liệu tại Mỹ, Thụy Điển và nghiên cứu quốc tế cho thấy xe điện có tỷ lệ cháy thấp hơn xe sử dụng động cơ đốt trong.

Dữ liệu thực tế cho thấy xe điện cháy ít hơn xe xăng

Những con số thực tế cho thấy xe điện không phải nhóm phương tiện có tỷ lệ cháy cao.

Theo EV FireSafe, tỷ lệ cháy xe điện toàn cầu được ghi nhận khoảng 0,0012%, thấp hơn đáng kể so với mức khoảng 0,1% ở xe xăng.

Tại Mỹ, dữ liệu của Auto Insurance EZ cũng cho thấy khoảng cách lớn giữa các nhóm phương tiện:

• Xe hybrid: 3.474,5 vụ/100.000 xe.
• Xe xăng: gần 1.530 vụ/100.000 xe.
• Xe điện: chỉ 25,1 vụ/100.000 xe.

Như vậy, trong bộ dữ liệu này, số vụ cháy xe điện thấp hơn rất nhiều so với xe xăng và hybrid.

Tại Thụy Điển, khoảng cách cũng rõ rệt. Năm 2022, xe điện ghi nhận khoảng 3,8 vụ cháy/100.000 xe, trong khi xe xăng và diesel ở mức 68 vụ/100.000 xe.

Những con số này không có nghĩa xe điện không thể cháy. Nhưng chúng cho thấy một vụ cháy xe điện gây chú ý không đồng nghĩa xe điện có nguy cơ cháy cao hơn xe xăng.

Vì sao cháy xe điện lại gây chú ý hơn?

Xe điện không cháy nhiều hơn xe xăng, nhưng một vụ cháy pin lithium-ion thường tạo cảm giác nghiêm trọng hơn vì cách đám cháy diễn ra.

Khi pin bị hư hỏng nghiêm trọng, các cell có thể xảy ra hiện tượng thoát nhiệt. Nhiệt độ tăng nhanh khiến phản ứng bên trong pin tiếp tục diễn ra, có thể làm các cell khác bị ảnh hưởng và khiến đám cháy kéo dài.

Đây cũng là lý do cháy xe điện khó xử lý hơn trong một số trường hợp, đặc biệt khi nguồn nhiệt xuất phát từ bộ pin nằm bên trong xe. Nhưng khó xử lý hơn không đồng nghĩa với việc xe điện dễ cháy hơn.

Một yếu tố khác nằm ở chính sức hút của những sự cố này. Hình ảnh khói, lửa từ pin lithium thường rất dễ thu hút sự chú ý trên mạng xã hội. Những tiêu đề như “xe điện bốc cháy”, “pin xe điện phát nổ” hay các tình huống cháy nghiêm trọng cũng dễ trở thành chủ đề câu view, giật tít, trong khi nhiều vụ cháy xe xăng thông thường không nhận được mức độ quan tâm tương tự.

Vì thế, một vụ cháy xe điện có thể được nhìn thấy nhiều lần, được chia sẻ rộng rãi và để lại ấn tượng mạnh hơn so với tần suất thực tế. Những sự cố có thật, nhưng khi chỉ nhìn qua các vụ việc nổi bật, xe điện rất dễ bị “mang tiếng” nhiều hơn những gì dữ liệu về tỷ lệ cháy phản ánh.

Vậy xe điện có đang bị nhìn nhận thiếu công bằng qua những vụ cháy? Nhà báo Carolyn Fortuna viết trên CleanTechnica: “Chỉ có điều, nếu bây giờ giật tít ‘Thêm một chiếc xe SUV chạy xăng phát nổ trên cao tốc’ hay ‘Chiếc sedan của bạn đối mặt rủi ro cháy nổ’ thì chẳng có gì thu hút cả”, bà phân tích.

Cùng góc nhìn này, Paul A. Kohl, Giáo sư Trường Kỹ thuật Hóa học và Phân tử Sinh học thuộc Viện Công nghệ Georgia (Mỹ), nói với tạp chí kỹ thuật IEEE Spectrum: “Các phương tiện truyền thông có sự đối xử không bình đẳng với xe điện và xe xăng, vì xăng không còn là vấn đề giật gân nữa”.

Hai nhận định trên đều tập trung vào sự khác biệt trong mức độ chú ý của truyền thông, chứ không thay thế cho dữ liệu về tỷ lệ cháy thực tế. Muốn biết xe điện có thực sự dễ cháy hơn hay không, vẫn cần nhìn vào số vụ cháy trên tổng số phương tiện.

Không thể đánh giá an toàn xe điện chỉ qua những vụ cháy 

Nếu chỉ nhìn vào những vụ cháy nổi bật, rất khó đánh giá đầy đủ mức độ an toàn của xe điện. Cùng là pin lithium-ion nhưng mỗi loại hóa học có đặc tính nhiệt và mức độ ổn định khác nhau, vì vậy công nghệ pin là yếu tố cần được đặt vào khi nhìn nhận các sự cố.

LFP (Lithium Iron Phosphate) được sử dụng ngày càng nhiều trong xe điện nhờ độ ổn định nhiệt cao. Vật liệu này có ngưỡng bắt đầu phản ứng nhiệt cao hơn NMC và ít giải phóng oxy khi bị nung nóng, giúp hạn chế nguy cơ thoát nhiệt và lan truyền nhiệt giữa các cell.

Đặc tính này đặc biệt đáng chú ý khi đặt cạnh những lo ngại về cháy pin lithium. Một bộ pin được lựa chọn hóa học phù hợp, kết hợp với BMS, thiết kế pack và kiểm soát nhiệt tốt sẽ có nhiều lớp bảo vệ hơn trước các tình huống bất thường.

Vì vậy, câu chuyện an toàn của xe điện không nên chỉ dừng ở việc “xe này từng cháy”, mà cần nhìn rộng hơn vào loại pin được sử dụng, cách bộ pin được thiết kế và quy trình kiểm soát từ nhà sản xuất.

PSG nghiên cứu phát triển các dòng pin LFP an toàn, bền bỉ

Từ bài toán an toàn của pin xe điện, PSG tập trung nghiên cứu và phát triển các dòng pin LFP với định hướng nâng cao độ ổn định, độ bền và khả năng vận hành an toàn trong thực tế.

LFP được PSG lựa chọn phát triển nhờ độ ổn định nhiệt cao, tuổi thọ chu kỳ lớn và khả năng hạn chế nguy cơ cháy lan so với một số hóa học pin lithium khác. Với tuổi thọ có thể đạt khoảng 2.000 đến 5.000 chu kỳ tùy cấu hình và điều kiện sử dụng, dòng pin này phù hợp với yêu cầu sử dụng lâu dài trên nhiều loại xe điện.

Để kiểm soát độ an toàn của bộ pin, PSG thực hiện 8 hạng mục kiểm tra khắt khe, gồm: quá sạc, quá xả, chống đoản mạch ngoài, chọc kim, thả rơi, ngâm nước, chống cháy và khuếch tán nhiệt. Các bài kiểm tra mô phỏng nhiều tình huống bất thường có thể xảy ra trong quá trình sử dụng, qua đó đánh giá khả năng chịu tác động và mức độ ổn định của bộ pin.

Bên cạnh cell LFP, PSG còn tập trung vào toàn bộ Battery Pack, từ cấu hình, BMS, quản lý nhiệt đến các giải pháp bảo vệ trong quá trình vận hành. Mục tiêu là tạo ra những bộ pin an toàn, bền bỉ và ổn định hơn trong suốt vòng đời sử dụng.

Với hướng phát triển này, PSG đưa bài toán an toàn pin về từ gốc: chọn công nghệ phù hợp, nghiên cứu thiết kế và kiểm soát chất lượng ngay từ quá trình sản xuất, thay vì chỉ nhìn vào cách xử lý khi sự cố đã xảy ra.

PSG nghiên cứu phát triển các dòng pin LFP an toàn, bền bỉ

Kết luận

Những vụ cháy xe điện là sự cố có thật và cần được nhìn nhận nghiêm túc. Tuy nhiên, một vài vụ việc nổi bật không đủ để đại diện cho tỷ lệ cháy của toàn bộ xe điện. Khi đặt các sự cố này cạnh dữ liệu thực tế, đồng thời xem xét đặc tính của từng công nghệ pin, bức tranh về an toàn xe điện trở nên đầy đủ hơn.

Với hướng phát triển pin LFP, PSG tập trung vào độ ổn định, tuổi thọ và khả năng kiểm soát rủi ro, kết hợp cùng thiết kế Battery Pack, BMS và các bài kiểm tra an toàn khắt khe. Đây là cách tiếp cận từ gốc để tạo ra những bộ pin an toàn, bền bỉ và phù hợp với nhu cầu sử dụng xe điện lâu dài.

------------------------------------

CÔNG TY TNHH PSG NĂNG LƯỢNG VIỆT NAM 

• Địa chỉ: Thôn 3 Thượng Mỹ, xã Vĩnh Trụ, tỉnh Ninh Bình
• Hotline : 0933.055.188
• Website : https://psgvn.com/